Syk Pike ile sosyal medya çağında görünürlük arzusu ve narsisizmin kırılgan yapısını tartışmaya açan, Dream Scenario filmi ile cancel culture ve düşüncenin kamusal alanda suç nesnesine dönüşmesini sürreal bir anlatı öncülü üzerinden gelişen satirik bir kompozisyon içinde ele alan Kristoffer Borgli, The Drama filminde bu kez odağını evlilik kurumu, toplumsal yargı mekanizmaları ve şeffaflık çağının yarattığı etik kırılganlıklar üzerine yöneltiyor.
Düğün arifesinde olan Emma ve Charlie çiftinin masum gibi görünen bir itirafla sarsılan ilişkileri, kısa sürede bireysel bir kriz olmaktan çıkarak toplumsal bakışın, ahlaki yargının ve kamusal görünürlüğün belirlediği bir gerilim alanına dönüşür. Borgli’nin kendine özgü tekinsiz anlatı dili, gündelik olanın içindeki huzursuzluğu görünür kılarken izleyiciyi güvenli anlatı zemininden uzaklaştırır ve ahlakın sabit değil, müphem ve kaygan bir yapı olduğunu hissettirir.
Alışılagelmiş romantik komedilerin konforlu anlatı evreninin aksine The Drama, absürtlük ile rahatsız edici gerçeklik duygusu arasında gidip gelen kurgu yapısıyla seyirciyi edilgen bir izleyici konumunda bırakmaz; aksine onu mahremiyet, dürüstlük ve yargılama pratikleri üzerine düşünmeye zorlayan katmanlı bir anlatının içine davet eder.
Filmin anlatısal yapısı bu tartışma alanını kurma konusunda iddialı olsa da özellikle ilk yarıda izleyiciyi sürekli perdeye bağlayacak güçlü bir dramatik momentum üretmekte zorlanır. Diyalog ağırlıklı ilerleyen kurgu yer yer ritmini kaybeder; buna karşılık ikinci yarıda hızlanan anlatı ivmesi dramatik gerilimi toparlayarak izleyiciyi yeniden hikâyenin merkezine çeker ve düğüne doğru ilerleyen süreci kaçınılmaz bir karşılaşmaya dönüştürür.
Anlatının kurgusal omurgasını sarmal bir yapı üzerine yerleştiren Emma’nın çocukluk sahneleri ise filmin en dikkat çekici katmanlarından birini oluşturur. Louisiana’da yaşayan siyahi bir kız çocuğunun maruz kaldığı akran zorbalığını izlediğimiz bu sahneler yalnızca karakter psikolojisini temellendirmez; aynı zamanda kimlik, aidiyet ve ötekileştirilme deneyimlerinin erken yaşta nasıl içselleştirildiğine dair incelikli bir toplumsal eleştiri üretir.
Film burada, ahlakın evrensel bir kategori olmaktan çok çoğunluk tarafından belirlenen bir normlar sistemi olduğuna dair güçlü bir tartışma zemini açabilecek bir hatta yaklaşır. Bu yaklaşım özellikle Judith Butler’ın öznenin toplumsal normlar aracılığıyla kurulduğuna ilişkin görüşleriyle birlikte düşünüldüğünde daha görünür hâle gelir. Ancak Borgli bu hattı derinleştirmek yerine anlatıyı farklı bir etik sorgulama alanına yönlendirir: düşüncenin yargılanabilirliği.
Emma’nın ortaya döktüğü sır henüz düşünce düzeyinde kalmasına rağmen Charlie ve arkadaşları tarafından neredeyse gerçekleşmiş bir eylem kadar sert bir tepkiyle karşılanır. Böylece film, düşüncenin nasıl yargılanabilir bir nesneye dönüştüğünü görünür kılar. Charlie’nin Emma’yı suçlamak yerine onun bu düşünceye nasıl ulaştığını açıklamaya çalışması ise dikkat çekicidir. Adeta bir savunma avukatı gibi davranarak Emma’nın zihinsel sürecini determinist bir neden–sonuç ilişkisi içinde anlamlandırmaya girişir.
Bu noktada Charlie’nin yaklaşımı yer yer Sigmund Freud’dan referanslar taşıyan bir psikolojik çözümleme diline yaklaşır. İki karakter arasındaki konuşmalar bir yüzleşmeden çok bir terapi seansını andırır. Böylece düşünce, bireysel bir alan olmaktan çıkar; açıklanması ve gerekçelendirilmesi gereken bir veriye dönüşür.
Bu yaklaşım, Deliliğin Tarihi’nde tartışılan modern akıl rejimleriyle birlikte düşünüldüğünde daha anlamlı bir bağlama yerleşir. Modern toplumda “delilik” yalnızca tıbbi bir kategori değil; norm dışı olanı tanımlayan ve sınıflandıran bir iktidar mekanizmasının parçasıdır. Emma’nın düşüncesini açıklanabilir bir nedensellik zinciri içine yerleştirme çabası da tam olarak bu rasyonelleştirme refleksinin dramatik karşılığı gibidir.
Film aynı zamanda günümüz dünyasında giderek yaygınlaşan “travmatizasyon dili”ni de tartışmaya açar. Her davranışın bir tetikleyiciye bağlanması, her düşüncenin geçmiş bir kırılmayla açıklanmaya çalışılması başlangıçta empatik bir yaklaşım gibi görünse de zamanla sınıflandırıcı bir toplumsal denetim aracına dönüşür. Emma’nın çevresi tarafından giderek ötekileştirilmesi de tam olarak bu noktada gerçekleşir.
Bu süreç filmi daha geniş bir etik tartışmanın içine taşır: Bir düşünceyi meşru ya da gayrimeşru kılan nedir? Bireyin zihinsel alanı gerçekten yalnızca kendisine mi aittir, yoksa toplumsal normlar tarafından sürekli denetlenen görünmez sınırlar içinde mi şekillenir?
Film bu sorular üzerinden ahlakın bireysel bir vicdan meselesi olmaktan çok kolektif normlar tarafından belirlenen bir uzlaşma alanı olduğunu düşündürür. Emma’nın düşüncesi bir eyleme dönüşmemiş olsa bile yargılanabilir bir ihtimal hâline gelir. Böylece mesele bireyin değil, normların kırılganlığına dönüşür.
Filmin tekinsiz atmosferi içinde kurduğu bu etik tartışma güçlü bir zemin oluşturmasına rağmen anlatı yer yer kompakt bir bütünlük kurmakta zorlanır. İzleyici, tıpkı film boyunca tartışılan ahlakın müphemliği gibi anlatıyı da her zaman homojen bir yapı olarak deneyimleyemez; ritim zaman zaman dağılır ve bu durum seyir yoğunluğunu kısmen zayıflatır.
Buna karşın Emma’nın yaşadıkları izleyiciyi kaçınılmaz biçimde Charlie’nin konumuna yaklaştırarak onu bir savunma refleksi geliştirmeye iter. Bu yönüyle film, pasif bir izleme deneyimi üretmek yerine izleyiciyi etik bir tartışmanın aktif öznesine dönüştürür.
Bu nedenle The Drama, izleyenleri ikiye bölecek bir film olarak konumlanır. Bir kesim için basit görünen bir durum üzerinden katmanlı bir etik tartışma kurmayı başaran incelikli bir anlatı olarak okunabilecekken; başka bir kesim için gündelik bir olaydan yola çıkarak fazlasıyla anlam yüklenen, bu yönüyle yer yer parodik ve absürt bir dramatik yapı olarak değerlendirilebilir. Tam da bu ikili okuma imkânı sayesinde film, izleyicisini yalnızca bir hikâyenin değil, aynı zamanda bir yargılama pratiğinin parçası hâline getirir.
